Kwalificatieplicht

Onderdeel van wet op de leerplicht (LPW) 1969.

De onderstaande tekst geeft uitleg over de kwalifcatieplicht.
Zie ook: WET Leerplicht.
Bron: www.leerplichtwijzer.nl

Inleiding
Te veel jongeren verlaten hun school en begeven zich op de arbeidsmarkt zonder startkwalificatie (havo/vwo of mbo-niveau 2 diploma). Een deel van de vmbo-leerlingen maakt na het vmbo niet de overstap naar vervolgonderwijs. Om de schooluitval in de leeftijdsgroep 16 tot 18 jaar terug te dringen en jongeren met minimaal een startkwalificatie naar de arbeidsmarkt toe te leiden, is in de Leerplichtwet 1969 met ingang van 1 augustus 2007 de kwalificatieplicht tot de achttiende verjaardag ingevoerd. Voor de precieze wettekst kun je op de website www.wetten.nl kijken.

Wanneer kwalificatieplicht
De kwalificatieplicht gaat in wanneer de volledige leerplicht is beëindigd. Een jongere is volledig leerplichtig tot en met het schooljaar waarin hij 16 jaar wordt. Daarna gaat de kwalificatieplicht gelden. De kwalificatieplicht geldt tot het moment dat de jongere 18 jaar wordt, of daarvóór een diploma op havo, vwo of mbo niveau-2 heeft behaald.

Uitzonderingen
1) Jongeren die geïndiceerd zijn als zeer moeilijk lerende kinderen of meervoudig gehandicapte kinderen, of zijn toegewezen aan het praktijkonderwijs, zijn vrijgesteld van de kwalificatieplicht. Voor deze jongeren is het meestal niet haalbaar een startkwalificatie te behalen. Jongeren in het praktijkonderwijs kunnen voor hun achttiende verjaardag uitstromen na het behalen van een certificaat en het vinden van duurzaam werk.
2) In artikel 5 van de Leerplichtwet is een vrijstellingsregeling opgenomen voor individuele gevallen. Deze bepaling geldt ook voor de kwalificatieplicht.
3) Net als bij de volledige leerplicht is de vervangende leerplicht van toepassing op de kwalificatieplicht.
4) Mocht de jongere op een andere wijze voldoende onderwijs volgen, dan kun je een vrijstelling volgens art. 15 overwegen.

Handhaving kwalificatieplicht
De kwalificatieplicht is onderdeel van de Leerplichtwet 1969. Voor jongeren die kwalificatieplichtig zijn geldt hetzelfde handhavinginstrumentarium als voor de jongeren die volledig leerplichtig zijn. De sancties op een overtreding van de kwalificatieplicht zijn dus dezelfde als de sancties op basis van de leerplicht.

Melding en registratie
De handhaving van de kwalificatieplicht valt of staat met een goede registratie van de in- en uitschrijvingen, het schoolverzuim en melding van de onderwijsinstellingen aan de leerplichtambtenaar.

Daarnaast geldt voor de gemeente dat zij een goed registratiesysteem moet hanteren om de jongeren te kunnen volgen. Via Bron (Basisregister Onderwijs) van de IB-Groep melden de scholen wie er bij hen staat ingeschreven. Via het registratiesysteem van de gemeente kunnen de Bron-gegevens worden ingelezen waardoor in één oogopslag duidelijk wordt wie er bij een onderwijsinstelling staat ingeschreven en wie er een startkwalificatie heeft behaald.

Vanaf 1 januari 2009 kunnen de scholen en onderwijsinstellingen de absentie rechtstreeks doorgeven via het Digitale Verzuimloket aan de IB-Groep in Groningen. De IB-Groep zal ervoor zorgen dat de melding bij de juiste woongemeente terecht komt. De leerplichtambtenaren van de desbetreffende gemeente zullen dan de melding oppakken.
Voor meer informatie over Bron en het verzuimloket: www.ib-groep.nl

Organisatie leerplicht – kwalificatieplicht
De bekostiging van de kwalificatieplicht wordt geregeld via de RMC-contactgemeente. Zij krijgt het geld voor de handhaving van de kwalificatieplicht binnen. Afhankelijk van hoe de afspraken binnen de regio zijn gemaakt zal er een verdeling plaatsvinden, of worden er centraal leerplichtambtenaren aangesteld die zich uitsluitend bezighouden met de kwalificatieplicht.

De wijze waarop deze middelen worden ingezet, verschilt. De volgende mogelijkheden zijn bekend:
1) leerplichtambtenaren voeren binnen één team ook de kwalificatieplicht uit omdat die onder de Leerplichtwet valt;
2) een team van leerplichtambtenaren houdt zich uitsluitend met kwalificatieplicht bezig, al dan niet regionaal georganiseerd;
3) RMC-medewerkers voeren ook de kwalificatieplicht uit omdat het vaak die jongeren betreft die aansluitend onder de RMC-functie vallen;
4) Op het mbo zijn er teams van leerplichtambtenaren/RMC-medewerkers die zich bezighouden met de uitvoering van de kwalificatieplicht.